A1 (Beginner)Les 7: Klanken van het Braziliaans-Portugees
Het Portugees heeft zeven beklemtoonde orale klinkerklanken. Alle zeven zijn zuivere klinkers, maar de letters E en O staan elk voor twee klanken: een open en een gesloten. Dat verschil kan de betekenis van een woord veranderen.
Vijf klinkerletters, zeven beklemtoonde orale klanken: a, e (open/gesloten), i, o (open/gesloten), u
/a/ [a] = open, zoals "a" in "pa"
/e/ gesloten [e] = zoals "ee" in "fee" (zonder glijbeweging)
/ɛ/ open [ɛ] = zoals "e" in "bed"
/i/ [i] = zoals "ie" in "zien"
/o/ gesloten [o] = zoals "oo" in "boot" (zonder glijbeweging)
/ɔ/ open [ɔ] = zoals "o" in "pot"
/u/ [u] = zoals "oe" in "goed"
vijf klinkerletters → zeven beklemtoonde orale klanken · é/ó (orale klinkers) = open, ê/ô = gesloten · onbeklemtoonde -e aan het einde → [i], -o → [u] in veel Braziliaanse varianten
Registreer je om je voortgang op te slaan, oefeningen te doen en toegang te krijgen tot alle grammatica.
Maak je account aan om in Falando verder te gaan met dit onderwerp.
Gratis account. A1-lessen inbegrepen.
Spreek je een klinker verkeerd uit, dan noem je je avó (oma) misschien avô (opa), of zeg je jogo "ik speel" terwijl je jogo "spel" bedoelt. Open en gesloten klinkers onderscheiden Portugese woordparen. Het is dus geen klein detail: het kan bepalen of je wordt begrepen of een verwarde blik krijgt. Het goede nieuws: het meeste blijft door nadoen hangen, en de geschreven é/ó en ê/ô geven aan of de klinker open of gesloten is.
Hier is het goede en minder goede nieuws over Portugese klinkers. Goed nieuws: alle zeven beklemtoonde orale klinkers zijn zuiver: één klinkerklank, zonder naar een andere klank te glijden (het Portugese só heeft een open [ɔ], zonder de glijbeweging van het Engelse so). Minder goed nieuws: achter de letters E en O gaan elk twee klanken schuil, een open en een gesloten. Dat verschil kan de betekenis van een woord veranderen (avô = opa, avó = oma). Geen paniek: door na te doen neemt je gehoor het meeste vanzelf op. Deze les is alleen de wegwijzer.
De vergelijkingen hieronder zijn benaderingen. Let op de beklemtoonde klinker in elk voorbeeld, niet op de lengte.
| Letter | Klank | IPA | Zoals… | Voorbeelden |
|---|---|---|---|---|
| A | open /a/ | [a] | "a" in pa | casa, falar, água |
| E | gesloten /e/ | [e] | "ee" in fee (zonder glijbeweging) | você, mês, dedo |
| E | open /ɛ/ | [ɛ] | "e" in bed | café, pé, festa |
| I | /i/ | [i] | "ie" in zien | filho, isto, livro |
"Eu e você" (vaak [i]; regionaal komt ook [e] voor) — ik en jij
"Ele é brasileiro" (gesloten [e], daarna open [ɛ]) — Hij is Braziliaans
"Quero um café" (beide open [ɛ]) — Ik wil een koffie
"Moro em Porto Alegre" (open [ɔ] in moro, gesloten [o] in Porto) — Ik woon in Porto Alegre
"Posso entrar?" (open [ɔ]) — Mag ik binnenkomen?
"A porta está aberta" (open [ɔ]) — De deur is open
Deze transcripties tonen gebruikelijke Braziliaanse uitspraken. Het hoger uitspreken van klinkers, de affricatie van T/D en de uitspraak van R verschillen per regio.
Een m/n die een lettergreep afsluit, markeert meestal een nasale klinker. Vóór m/n/nh aan het begin van de volgende lettergreep hangt nasalering af van het woord, de klemtoon en de taalvariant. Het gebeurt niet automatisch vóór elke nasale medeklinker.
tempo, sempre, onde, sonho (zie de les over nasale klanken)
Leenwoorden kunnen zich aanpassen aan de Braziliaanse uitspraak. Ze vormen niet zonder meer uitzonderingen op het hoger uitspreken van klinkers aan het woordeinde.
internet kan een laatste [i] krijgen; shopping varieert; hotel eindigt op L, dus de regel voor een laatste -e/-o geldt daar niet.
Bij de vervoeging van hetzelfde werkwoord kan de klinker open of gesloten worden:
eu posso [ɔ] (ik kan), ele pode [ɔ] (hij kan) tegenover ele pôde [o] (hij kon)
eu gosto [ɔ] (ik vind leuk) tegenover o gosto [o] (de smaak)
Waarom hebben de Portugese e en o open en gesloten beklemtoonde klanken? Het onderscheid ontwikkelde zich uit het Latijnse klinkersysteem toen klinkerlengte haar betekenisonderscheidende functie verloor. Korte Latijnse e/o werden meestal open; lange e/o werden meestal gesloten, naast andere samenvallingen van klanken. Latere klankveranderingen en analogie beïnvloedden ook afzonderlijke woorden: avô/avó is niet simpelweg een bewaard Latijns paar met lange en korte o.
Bronnen: Ciberdúvidas — origem das vogais, ALFA — vocalismo átono na história do português
Maak je account aan om in Falando verder te gaan met dit onderwerp.
Gratis account. A1-lessen inbegrepen.
