A1 (Beginner)Les 7: Klanken van het Braziliaans-Portugees
Het Braziliaans-Portugees gebruikt veel /ʃ/ ("sj") en /ʒ/ ("zj"). CH en J hebben in gewone Portugese woorden een vaste uitspraak. Zachte G hangt af van de volgende klinker, en X is de onvoorspelbare letter die als /ʃ/, /s/, /z/ of /ks/ kan klinken.
CH = /ʃ/ in gewone Portugese woorden: chá, chave
J = /ʒ/, zoals de j in journaal: já, hoje
G vóór e/i = /ʒ/: gente, girafa
G vóór a/o/u = harde /g/: gato, gosto
X heeft verschillende uitspraken: /ʃ/, /s/, /z/ en /ks/. Leer de uitspraak samen met het woord.
/ʃ/ is stemloos en /ʒ/ is stemhebbend: het zijn twee verschillende klanken.
Deze klanken komen in veel alledaagse woorden voor; de uitspraak kan per regio verschillen.
CH → /ʃ/ · J, G vóór e/i → /ʒ/ · X → /ʃ/, /s/, /z/ of /ks/
Registreer je om je voortgang op te slaan, oefeningen te doen en toegang te krijgen tot alle grammatica.
Maak je account aan om in Falando verder te gaan met dit onderwerp.
Gratis account. A1-lessen inbegrepen.
Deze twee klanken zitten in de meest alledaagse woorden. Je kunt geen hoje (vandaag) zeggen, queijo (kaas) bestellen of tchau roepen zonder ze te gebruiken. En het verschil is heel klein: maak de eerste medeklinker van chá (thee) stemhebbend en je krijgt de /ʒ/ van já (al). Van suco de laranja aan de bar tot je vrienden gente boa noemen: /ʃ/ en /ʒ/ hoor je overal in echte Braziliaanse gesprekken.
Goed nieuws: deze twee klanken ken je al uit Nederlandse woorden als sjaal en journaal. In gewone Portugese woorden hebben CH en J een vaste uitspraak. Vreemde namen en niet-aangepaste leenwoorden kunnen andere uitspraken volgen. De letter X heeft verschillende uitspraken die je bij elk woord moet leren.
Deze transcripties zijn benaderende voorbeelden van één mogelijke Braziliaanse uitspraak. Klinkers, R/S en T/D kunnen per regio verschillen. ˈ geeft het begin van de beklemtoonde lettergreep aan.
| Klank | IPA | Zoals de… | Spellingen |
|---|---|---|---|
| /ʃ/ | [ʃ] | "sj" in sjaal | CH, X |
| /ʒ/ | [ʒ] | "j" in journaal | J, G (vóór e/i) |
/ʃ/ en /ʒ/ zijn verschillende wrijfklanken: de ene stemloos, de andere stemhebbend. Ze worden op een vergelijkbare plaats en manier gevormd; het verschil zit in de stem, net als bij s/z en p/b. Leg een hand op je keel en houd alleen de eerste medeklinker aan: bij [ʃ] in chá trillen de stembanden niet, bij [ʒ] in já wel. De klinkers van beide woorden zijn stemhebbend.
De transcripties tonen de uitgelichte woorden of woordgroepen, niet altijd de hele zin, en geven één mogelijke Braziliaanse uitspraak weer.
"Tchau, gente!" [tʃaw ˈʒẽtʃi] (Dag allemaal!)
"Tudo joia?" [ˈtudu ˈʒɔjɐ] (Alles goed?)
"Gente boa!" [ˈʒẽtʃi ˈboɐ] (Aardige mensen!)
"Que chato!" [ˈʃatu] (Wat vervelend!)
"Chá ou café?" [ʃa] (Thee of koffie?)
"Pão de queijo!" [pɐ̃w̃ dʒi ˈkejʒu] (Kaasbrood!)
"Suco de laranja" [laˈɾɐ̃ʒɐ] (Sinaasappelsap)
Er is geen enkele uitspraak die voor alle woorden geldt. Leer elke uitspraak:
/ʃ/ — caixa, peixe, baixo
/s/ — próximo, texto
/z/ — exame, exemplo
/ks/ — táxi, fixo
Controleer bij een nieuw woord met X de uitspraak in plaats van altijd /ʃ/ te kiezen.
De Engelse ch in church is de affricaat [tʃ]. In gewone Braziliaans-Portugese woorden is CH de wrijfklank /ʃ/. Spreek chá uit met [ʃ], zonder de afsluiting aan het begin van [tʃ].
In Brazilië heet de letter X xis, met een uitspraak zoals [ʃis]. In sommige namen van broodjes staat x- voor het Engelse cheese, zoals in x-búrguer, x-salada, x-egg, x-bacon en x-tudo. Dit is een associatie tussen de letternaam en de klank: xis is niet de Portugese vertaling van "kaas". Dat is queijo.
Bronnen: Caldas Aulete — x, Cambridge — x-burguer.
Maak je account aan om in Falando verder te gaan met dit onderwerp.
Gratis account. A1-lessen inbegrepen.
